Offcanvas
Offcanvas
Μπαχρέιν, Κουβέιτ και Κατάρ εξαρτώνται πλήρως από το πέρασμα - Υπό εξέταση εναλλακτικές λύσεις και χερσαίες διαδρομές που θα μπορούσαν να περιορίσουν την επιρροή του Ιράν στα Στενά του Ορμούζ
Εδώ και δεκαετίες, το Ιράν έχει ένα μοναδικό γεωπολιτικό ατού: τα Στενά του Ορμούζ . Από καιρό η περιοχή είναι γνωστή ως κρίσιμος ενεργειακός κόμβος ενώ η δαπανηρή επένδυση που απαιτείται για την παράκαμψη της συγκεκριμένης θαλάσσιας οδού δε φαινόταν να αξίζει τον κόπο. Από τη στιγμή που το Ιράν έκλεισε τα στενά για να αντιμετωπίσει τις επιθέσεις που δέχτηκε από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ, τα πράγματα έχουν αλλάξει.
Μερικές από τις πλουσιότερες χώρες του κόσμου και οι αναλυτές τους μελετούν εναλλακτικές λύσεις για τα Στενά του Ορμούζ, συζητώντας σοβαρά χερσαίες διαδρομές που θα μπορούσαν να περιορίσουν την επιρροή του Ιράν στο στενό θαλάσσιο πέρασμα.
Καθώς η παγκόσμια αγορά ενέργειας βιώνει ένα από τα χειρότερα σενάρια — το κλείσιμο του Ορμούζ — το δυναμικό των διπλωματικών προσπαθειών σε μέρη όπως το Ισλαμαμπάντ και ο συνεχιζόμενος αμερικανικός αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών θεωρούνται βραχυπρόθεσμες τακτικές. Οι ειδικοί λένε ότι η τρέχουσα κατάσταση είναι πιθανό να οδηγήσει και σε μακροπρόθεσμες λύσεις.
Υπάρχουν ήδη δύο κύριες εναλλακτικές που έχουν τη δυνατότητα να μεταφέρουν περίπου 8,5 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου την ημέρα από την περιοχή, αποφεύγοντας το στενό πέρασμα.
Ο αγωγός Ανατολής-Δύσης στη Σαουδική Αραβία μεταφέρει πετρέλαιο από κοιτάσματα στα ανατολικά του βασιλείου προς το λιμάνι Yanbu στη Ερυθρά Θάλασσα, το οποίο βρίσκεται στη δυτική ακτή του βασιλείου. Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα διαθέτουν επίσης έναν αγωγό που καταλήγει στη Fujairah στον Κόλπο του Ομάν.
Μερικές άλλες εναλλακτικές λύσεις, συμπεριλαμβανομένης της επαναλειτουργίας ενός αγωγού που έχει τεθεί εκτός λειτουργίας και ο οποίος συνέδεε τα σαουδικά κοιτάσματα με τη Μεσόγειο Θάλασσα, θα μπορούσαν να προκύψουν σε σχετικά σύντομο χρονικό διάστημα.
Αποθέματα
H αύξηση των αποθεμάτων για την εξομάλυνση μελλοντικών διαταραχών είναι ένας άλλος τρόπος με τον οποίο ο πόλεμος των ΗΠΑ και του Ισραήλ με το Ιράν θα προκαλέσει βαθιές αλλαγές.
Το Μπαχρέιν, το Κουβέιτ και το Κατάρ εξαρτώνται πλήρως από το Ορμούζ, όπως και το Ιράν, το οποίο επιτάχυνε τις εξαγωγές πριν από τη σύγκρουση.
Το Ιράκ μπορεί να στείλει μέρος του αργού πετρελαίου του από το βόρειο τμήμα της χώρας μέσω αγωγού προς την Τουρκία, αλλά το μεγαλύτερο μέρος της παραγωγής πετρελαίου της χώρας προέρχεται από τα νότια κοιτάσματα, τα οποία δεν έχουν εσωτερική σύνδεση με τον αγωγό.
Στα μέσα Μαρτίου, το Ιράκ και η ημιαυτόνομη περιοχή του Κουρδιστάν κατέληξαν σε συμφωνία για την επανέναρξη των εξαγωγών αργού πετρελαίου μέσω του αγωγού, ο οποίος καταλήγει στο λιμάνι του Τσεϊχάν στην Τουρκία.
Το γεγονός ότι η Βαγδάτη και η Περιφερειακή Κυβέρνηση του Κουρδιστάν μπόρεσαν να παραμερίσουν τις πολλές διαφορές τους για να ξεκινήσει η ροή του πετρελαίου αποτελεί ένα σημαντικό μήνυμα, σύμφωνα με τους αναλυτές.
Αγωγός προς τη Μεσόγειο
Οι χώρες του Κόλπου διερευνούν επίσης πρόσθετες συνδέσεις με τον αγωγό Sumed της Αιγύπτου και ενδεχομένως την αναβίωση του Δια-Αραβικού Αγωγού, γνωστού και ως Tapline, ο οποίος διαθέτει έναν διάδρομο που εξακολουθεί να υπάρχει.
Ο Tapline σταμάτησε να λειτουργεί πριν από περισσότερο από 25 χρόνια. Ο αγωγός μήκους περίπου 1.000 μιλίων άρχισε να λειτουργεί το 1950, συνδέοντας τα πετρελαϊκά κοιτάσματα της ανατολικής Σαουδικής Αραβίας με το λιμάνι της Σιδώνας στο Λίβανο, στη Μεσόγειο Θάλασσα.
Δεδομένης της σχεδόν πλήρους ακινησίας στο Ορμούζ καθ’ όλη τη διάρκεια της σύγκρουσης, ο Tapline πέρασε στα βιβλία της ιστορίας καθώς «μια νέα γενιά μεγαλύτερων και πιο οικονομικών υπερδεξαμενόπλοιων» περιόρισε τα οικονομικά του πλεονεκτήματα.
Η άντληση διακόπηκε, αλλά ο αγωγός συνέχισε να μεταφέρει μικρότερες ποσότητες πετρελαίου μέχρι το 1990. Αποσύρθηκε από την κυκλοφορία και εκκαθαρίστηκε το 2001.
Θα ήταν επίσης δυνατό να επεκταθεί ο αγωγός των ΗΑΕ προς τη Φουτζάιρα και ο αγωγός Ανατολής-Δύσης της Σαουδικής Αραβίας, συμπεριλαμβανομένης της βελτίωσης του λιμανιού Yanbu, ώστε να μπορούν να αγκυροβολούν εκεί μεγαλύτερα πλοία.
Ορισμένα από τα έργα θα μπορούσαν να διαρκέσουν από τρία έως πέντε χρόνια. Άλλα, ιδίως η κατασκευή κόμβων και οι επεκτάσεις αγωγών, θα μπορούσαν να ολοκληρωθούν ταχύτερα.
Όσον αφορά τις παλιές πολιτικές αντιπαλότητες που εμπόδιζαν στο παρελθόν τις εναλλακτικές λύσεις για το Ορμούζ, δεδομένης της σοβαρότητας των γεγονότων αυτή τη στιγμή και του γεγονότος ότι ο πόνος γίνεται αισθητός από όλους στην περιοχή, θα υπάρχει μεγάλη προθυμία για διαπραγματεύσεις.
Η κατασκευή των αγωγών θα χρειαστεί χρόνο και ενδέχεται να μην μεταφέρουν τόσο αργό πετρέλαιο όσο μπορούν να μεταφέρουν τα τεράστια πετρελαιοφόρα, αλλά ένα πιο ισχυρό σύστημα αγωγών θα μπορούσε να μεταφέρει καθημερινά ποσότητα πετρελαίου που πλησιάζει κατά προσέγγιση αυτή που εξάγεται συνήθως μέσω των Στενών του Ορμούζ.
Για να καλύψουν τη διαφορά, οι εισαγωγείς πετρελαίου θα μπορούσαν να βρουν προμηθευτές εκτός του Κόλπου. Για χώρες όπως η Σαουδική Αραβία που βασίζονται στους αγωγούς, οι αυξήσεις των τιμών του πετρελαίου που θα συνδέονται με οποιαδήποτε μελλοντική διακοπή της ροής πετρελαίου στο στενό θα αντισταθμίσουν τον χαμένο όγκο.
Στη συνέχεια, υπάρχει το ζήτημα της ασφάλειας. Οι αγωγοί, τα λιμάνια και άλλες χερσαίες υποδομές αποτελούν εύκολο στόχο σε μια στρατιωτική σύγκρουση. Όσο παραμένουν εντός της εμβέλειας των ιρανικών πυραύλων, δε θα είναι απολύτως ασφαλείς.
Τόσο ο αγωγός Ανατολής-Δύσης της Σαουδικής Αραβίας όσο και ο αγωγός Φουτζάιρα των ΗΑΕ δέχθηκαν χτυπήματα κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης, συμπεριλαμβανομένης μιας επίθεσης την περασμένη εβδομάδα σε ένα αντλιοστάσιο του αγωγού Ανατολής-Δύσης, η οποία, σύμφωνα με τη Σαουδική Αραβία, οδήγησε σε απώλεια περίπου 700.000 βαρελιών αργού την ημέρα στην παραγωγή.
Χωρίς να υποβαθμίζει τους κινδύνους, ο Κένεθ Μέντλοκ του Πανεπιστημίου Rice επεσήμανε ότι οι αγωγοί μπορούν να επισκευαστούν σχετικά γρήγορα.
Σήμερα, η χωρητικότητα των αγωγών που παρακάμπτουν τα Στενά φτάνει στα όριά της ή έχει ήδη εξαντληθεί, δήλωσε ο Αλ Σαλαζάρ, διευθυντής της Enverus Intelligence Research. «Τελικά, η πιο οδυνηρή λύση είναι η καταστροφή της ζήτησης», είπε.
Αυτό το σενάριο καταστροφής της ζήτησης ήδη εκτυλίσσεται σε αρκετές ασιατικές χώρες, οι οποίες έχουν προχωρήσει σε περιορισμό της κατανάλωσης αργού πετρελαίου θεσπίζοντας τετραήμερη εβδομάδα εργασίας, πρόωρο κλείσιμο γραφείων και άλλα μέτρα εξοικονόμησης ενέργειας. Μια ευρωπαϊκή ομάδα του κλάδου των αεροδρομίων έχει προειδοποιήσει για έλλειψη καυσίμων αεροσκαφών στην ήπειρο.
Περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου αργού πετρελαίου και των υποπροϊόντων του διέρχεται από τα Στενά του Ορμούζ σε καιρό ειρήνης. Περίπου το 80% του αργού πετρελαίου και των υποπροϊόντων του από τη Μέση Ανατολή κατευθύνεται προς την Ασία σε κανονικές συνθήκες, ενώ το υπόλοιπο κατευθύνεται προς την Ευρώπη.
Μετά το τέλος της σύγκρουσης, οι διεθνείς και κρατικές εταιρείες πετρελαίου, καθώς και οι ιδιωτικές εταιρείες, είναι πιθανό να επενδύσουν σε εγκαταστάσεις αποθήκευσης σε όλες τις πιο ευάλωτες χώρες της Ασίας, καθώς επιδιώκουν ενεργειακή ασφάλεια, δήλωσε ο Τζέιμι Μπρίτο της OPIS, στο MarketWatch.
«Αυτό που λείπει αυτή τη στιγμή είναι οι αποθηκευτικές εγκαταστάσεις», δήλωσε ο Mπρίτο. Μέχρι τη δεύτερη εβδομάδα της σύγκρουσης, οι ασιατικές χώρες είχαν ήδη επιβάλει περιορισμούς στα καύσιμα λόγω της έλλειψης τέτοιου είδους εγκαταστάσεων, προσέθεσε. Περισσότεροι χώροι αποθήκευσης καυσίμων «θα μπορούσαν να αλλάξουν τα δεδομένα για τις ασιατικές χώρες», συμπλήρωσε χαρακτηριστικά.
Πηγή: newmoney.gr
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ
