Πώληση πολεμικού πλοίου στην Ευρώπη

Είναι προφανές σε ολόκληρη τη διεθνή κοινότητα ότι η Ιταλία της Μελόνι και η Τουρκία του Ερντογάν, διατηρούν στενότατες σχέσεις.

Τα τελευταία χρόνια, βεβαίως, έχουν εξελιχθεί και εκτείνονται από το εμπόριο και την ενέργεια έως την άμυνα, την αεροναυπηγική βιομηχανία και τις τεχνολογίες αιχμής.

Στο επίκεντρο αυτής της νέας σχέσης βρίσκεται το ευρωπαϊκό σύστημα αεράμυνας SAMP/T.

Πηγές με γνώση, σχολιάζουν στη «Ν» πως το σενάριο που έχει πέσει στο τραπέζι περί συμπαραγωγής του εν λόγω συστήματος, εγείρει πολλά ερωτηματικά όχι μόνο για Ελλάδα και Κύπρο, αλλά συνολικά για την ΕΕ.

Όπως εξηγούν, «το ενδεχόμενο συμπαραγωγής, θα είχε σημασία κυρίως γιατί θα επηρέαζε το πώς ισορροπούν οι σχέσεις ΕΕ–Τουρκίας και όχι μόνο το στρατιωτικό επίπεδο. Η συμμετοχή μιας χώρας όπως η Τουρκία, που απειλεί αλλά και κατέχει παράνομα ευρωπαϊκά κράτη, σε ένα ευρωπαϊκό αντιαεροπορικό πρόγραμμα (όπως και η συνεργασία των εταιρειών Leonardo και Baykar), θα σήμαινε πρακτικά ότι αποκτά μία «θεσμική» πρόσβαση σε ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία».

Το SAMP/T στο Ικόνιο

Σύμφωνα με δημοσιεύματα τουρκικών μέσων, (Yeni Şafak), η ανάπτυξη του συστήματος SAMP/T στην Τουρκία στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ στο Ικόνιο δημιουργεί νέο πεδίο διαπραγματεύσεων μεταξύ Άγκυρας και Ρώμης για πιθανή συνεργασία.

Πρόκειται για το γαλλοϊταλικό σύστημα αεράμυνας και αντιβαλλιστικής προστασίας που αναπτύχθηκε από την κοινοπραξία Eurosam (Thales – MBDA – Leonardo) και έχει σχεδιαστεί για την αναχαίτιση αεροσκαφών, πυραύλων cruise και βαλλιστικών απειλών, αποτελώντας ένα από τα πιο προηγμένα ευρωπαϊκά συστήματα με διαλειτουργικότητα ΝΑΤΟ.

Κατά το δημοσίευμα, η πιθανή του ένταξη σε τουρκικό πλαίσιο αεράμυνας συνδέεται με την ευρύτερη στρατηγική της Άγκυρας για δημιουργία ενός πολυεπίπεδου συστήματος τύπου «Steel Dome», το οποίο θα συνδυάζει εγχώριες και ξένες τεχνολογίες. Η συστοιχία SAMP-T θα βρίσκεται σε υπηρεσία για 6 μήνες κατά την αρχική φάση. Στο τέλος αυτής της περιόδου, θα ληφθεί απόφαση σχετικά με το αν το σύστημα θα συνεχίσει την αποστολή του, βάσει των αξιολογήσεων. Η Τουρκία και η Ιταλία αναμένεται να δημιουργήσουν νέες ευκαιρίες συνεργασίας μέσω του SAMP-T. Ενώ ενισχύει τα εγχώρια και εθνικά της προγράμματα αεράμυνας, η Τουρκία προετοιμάζεται να καθίσει ξανά στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων με την Ιταλία για το σύστημα SAMP-T, το οποίο θεωρείται κρίσιμη ενδιάμεση λύση.

Στις συνομιλίες αναμένεται να τεθούν στο προσκήνιο θέματα όπως η μεταφορά τεχνολογίας, οι ευκαιρίες συμπαραγωγής και η αύξηση του ποσοστού εγχώριας συνεισφοράς.

(σσ: Το πρόγραμμα SAMP-T είχε τεθεί στο παρελθόν στην ημερήσια διάταξη στο πλαίσιο μιας τριμερούς δομής στην οποία συμμετείχε και η Γαλλία, αλλά δεν προχώρησε λόγω πολιτικών εντάσεων)

Τι σημαίνει «συμπαραγωγή» στην πράξη

Πιο αναλυτικά, η συμπαραγωγή περιλαμβάνει:

• κοινή παραγωγή εξαρτημάτων σε δύο χώρες
• μεταφορά τεχνολογίας (technology transfer)
• συμμετοχή τοπικών εταιρειών στην κατασκευή
• κοινή ανάπτυξη λογισμικού και υποσυστημάτων
• πιστοποίηση και ενσωμάτωση σε συμμαχικά πρότυπα (ΝΑΤΟ/EU)
• αύξηση εγχώριας βιομηχανικής συμμετοχής (local content)

Πέρα από το SAMP-T, η ιταλοτουρκική συνεργασία επεκτείνεται σε στα UAV.

• συνεργασία Leonardo – Baykar σε UAV και AI συστήματα
• συμμετοχή ιταλικών εταιρειών σε τουρκικά προγράμματα αισθητήρων
• πιθανή κοινή ανάπτυξη συστημάτων μάχης νέας γενιάς

Σε θάλασσα: 

• συνεργασίες ιταλικών ναυπηγείων με τουρκικά προγράμματα πλοίων
• τεχνολογία αισθητήρων και συστημάτων επιτήρησης θαλάσσιων ζωνών

Αεροναυπηγική:

• κοινή παραγωγή UAV στην Ιταλία
• πιθανή ενσωμάτωση τουρκικών συστημάτων σε ευρωπαϊκές πλατφόρμες
• ανάπτυξη εξαγώγιμων αεροπορικών λύσεων

Έντονο γεωπολιτικό υπόβαθρο

Η προσέγγιση Ιταλίας – Τουρκίας δεν είναι μόνο αμυντικού περιεχομένου, καθώς έχει έντονο γεωπολιτικό υπόβαθρο.

Η Ιταλία επιδιώκει την ενίσχυση του ρόλου της στη Μεσόγειο, πρόσβαση σε αναδυόμενες αγορές άμυνας και συμμετοχή σε τεχνολογικές εξελίξεις UAV. Από την άλλη πλευρά, η Τουρκία επιδιώκει τεχνολογική μεταφορά, πρόσβαση σε ευρωπαϊκές αγορές, ενίσχυση στρατηγικής αυτονομίας και ενσωμάτωση σε δυτικά αμυντικά οικοσυστήματα.

Σε κάθε περίπτωση, το ενδεχόμενο συμπαραγωγής του SAMP-T λειτουργεί και ως «μοχλός» γεωπολιτικής επιρροής με την Μεσόγειο να βρίσκεται στο επίκεντρο όπου Ιταλία και Τουρκία επιχειρούν να επαναπροσδιορίσουν τις ισορροπίες ισχύος μέσα (και) από τη βιομηχανία της άμυνας.

Για πρώτη φορά η Τουρκία πουλάει πλοίο σε μέλος ΕΕ και ΝΑΤΟ

Σε μία δεύτερη «κίνηση ματ» της Άγκυρας το ίδιο χρονικό διάστημα, παρέδωσε για πρώτη φορά σε κράτος μέλος της ΕΕ και του ΝΑΤΟ, πλοίο εγχώριας κατασκευής.

LIVE: Turkish President Recep Tayyip Erdogan speaks at delivery of CAM Roman Offshore Patrol Vessel to the Romanian Naval Forces Command and flag-raising ceremony of Naval Forces Command platforms in Istanbul https://t.co/OC41NcqNA1

— TRT World (@trtworld) June 20, 2026

Ειδικότερα, στις 20/6, στους χώρους της Διοίκησης Ναυπηγείων Κωνσταντινούπολης, πραγματοποιήθηκε τελετή παράδοσης του Contraamiral Roman «261», περιπολικού ανοιχτής θαλάσσης [OPV — Offshore Patrol Vessel] κλάσης Hisar το οποίο ναυπηγήθηκε από την τ/εταιρεία ASFAT, ως TCG Akhisar (P-1220), και στο οποίο, σύμφωνα με τον τουρκικό τύπο, η Ρουμανία θα κάνει τροποποιήσεις οπλισμού «ώστε το πλοίο να καταστεί πλήρως εξοπλισμένη κορβέτα».

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Νίκος Αναστασιάδης: Στήθηκαν λαϊκά δικαστήρια κατά παράβαση του τεκμηρίου αθωότητας