Η μάχη για δύο στρατηγικά λιμάνια εξελίσσεται σε νέο μέτωπο ΗΠΑ – Κίνας. Νομικές κινήσεις, διπλωματικές απειλές και γεωοικονομικά «χαρτιά» ανεβάζουν το θερμόμετρο σε μια κρίσιμη αρτηρία του παγκόσμιου εμπορίου

Σε ανοιχτή σύγκρουση εξελίσσεται η διαμάχη για τη διαχείριση δύο κομβικών λιμανιών στις άκρες της Διώρυγας του Παναμά, με την CK Hutchison Holdings να απειλεί με νομικά μέτρα τη δανέζικη A.P. Moller-Maersk, την ώρα που ΗΠΑ και Κίνα μετατρέπουν τον Παναμά σε πεδίο γεωπολιτικής αναμέτρησης.

Οι αναλυτές προειδοποιούν για μακρά νομική μάχη και περαιτέρω επιδείνωση των σινοαμερικανικών σχέσεων.

Η νομική απειλή και το μήνυμα προς τη Maersk

Η CK Hutchison προειδοποίησε ότι «οποιαδήποτε ενέργεια» της Maersk ή θυγατρικής της για τη λειτουργία των λιμανιών χωρίς τη συναίνεσή της «ενδέχεται να οδηγήσει σε νομική προσφυγή».

Παράλληλα, γνωστοποίησε ότι ενημέρωσε την κυβέρνηση του Παναμά για ξεχωριστή διαφορά βάσει διμερούς συνθήκης προστασίας επενδύσεων, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο διεθνών διαιτησιών.

Η θυγατρική της Maersk, APM Terminals, φέρεται να υποστήριξε ότι δεν αποτελεί μέρος της νομικής διαμάχης και ότι προσφέρθηκε να αναλάβει προσωρινά τη λειτουργία «για να περιορίσει κινδύνους» σε μια ζωτικής σημασίας οδό εμπορίου.

Η μετοχή της Maersk υποχώρησε άνω του 3% στην Κοπεγχάγη.

Από την εμπορική σύμβαση στη γεωπολιτική σύγκρουση

Η ένταση κλιμακώθηκε μετά την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου του Παναμά να κρίνει «αντισυνταγματική» την παραχώρηση που διατηρούσε θυγατρική της CK Hutchison για τη λειτουργία των δύο λιμανιών.

Η εταιρεία αντέδρασε, δηλώνοντας ότι «διαφωνεί έντονα» και ξεκινώντας διαδικασίες διαιτησίας.

Η υπόθεση απέκτησε ευρύτερη διάσταση όταν ο πρόεδρος των ΗΠΑ Donald Trump κατηγόρησε πέρυσι την Κίνα ότι «ελέγχει» τη Διώρυγα. Στο πλαίσιο αυτό, η CK Hutchison είχε διαπραγματευθεί συμφωνία 23 δισ. δολαρίων για την πώληση διεθνών λιμενικών δραστηριοτήτων της σε κοινοπραξία υπό την BlackRock. Το Πεκίνο παρενέβη, χαρακτηρίζοντας τη συμφωνία «υποταγή» σε αμερικανικές πιέσεις και επιβραδύνοντας τη διαδικασία.

Σε ιδιαίτερα σκληρή τοποθέτηση, το Πεκίνο προειδοποίησε ότι ο Παναμάς «θα πληρώσει βαρύ πολιτικό και οικονομικό τίμημα» εάν δεν αλλάξει στάση, ενώ κάλεσε κινεζικές κρατικές επιχειρήσεις να παγώσουν νέα projects στη χώρα.

Ποιος κρατά τα «χαρτιά»;

Η Διώρυγα του Παναμά διαχειρίζεται περίπου το 40% της αμερικανικής διακίνησης εμπορευματοκιβωτίων ετησίως, γεγονός που εξηγεί γιατί η Ουάσιγκτον θεωρεί κρίσιμο να περιορίσει την κινεζική επιρροή σε αυτήν την αρτηρία.

Οι ΗΠΑ διαθέτουν επίσης ιστορικά και θεσμικά ερείσματα, καθώς κατασκεύασαν και διαχειρίζονταν τη Διώρυγα μέχρι την παράδοσή της στον Παναμά το 1999.

Από την άλλη πλευρά, το Πεκίνο επιχειρεί να καταστήσει «κοστοβόρα» κάθε αμερικανική παρέμβαση, ώστε να μη δημιουργηθεί προηγούμενο για άλλες κινεζικές επενδύσεις στη Λατινική Αμερική — όπως το λιμάνι Chancay στο Περού, που επίσης βρίσκεται στο μικροσκόπιο των ΗΠΑ.

Μακρά δικαστική μάχη στον ορίζοντα

Νομικοί αναλυτές εκτιμούν ότι η διαμάχη ενδέχεται να παραταθεί. Το κρίσιμο ερώτημα θα είναι εάν η παραχώρηση της CK Hutchison θεωρείται ακόμη σε ισχύ ή έχει τερματιστεί οριστικά. Η διάρκεια της προσωρινής διαχείρισης από τη Maersk θα αποτελέσει επίσης αντικείμενο εξέτασης.

Η CK Hutchison, που διαχειρίζεται τα λιμάνια μέσω της Panama Ports Co. από το 1997 και είχε εξασφαλίσει ανανέωση 25 ετών το 2021, υποστηρίζει ότι η συνέχιση της λειτουργίας εξαρτάται «αποκλειστικά» από τις αποφάσεις του Ανώτατου Δικαστηρίου και του κράτους του Παναμά.

Ένα νέο μέτωπο στις σινοαμερικανικές σχέσεις

Η αντιπαράθεση προστίθεται σε μια ήδη τεταμένη ατζέντα μεταξύ Ουάσιγκτον και Πεκίνου: δασμοί, περιορισμοί εξαγωγών τεχνολογίας, σπάνιες γαίες και εντάσεις γύρω από την Ταϊβάν.

Οι αναλυτές προειδοποιούν ότι το μέτωπο του Παναμά μπορεί να εξελιχθεί σε ακόμη έναν μοχλό πίεσης στη σινοαμερικανική αντιπαράθεση — με τον Παναμά να βρίσκεται στη μέση μιας σύγκρουσης που υπερβαίνει κατά πολύ τα δύο λιμάνια.

Πηγή: naftemporiki.gr

Διαβάστε επίσης: Big Tech: «Βουτιά» 1 τρισ. δολαρίων υπό τον φόβο της «φούσκας» της AI