62% των επικεφαλείς των ευρωπαϊκών οικογενειακών επιχειρήσεων δήλωσαν πως εμπιστεύονται τη μελλοντική προοπτική της επιχείρησης τους για τους επόμενους 12 μήνες, σύμφωνα με το πρόσφατο Ευρωβαρόμετρο Οικογενειακών Επιχειρήσεων 2019 (όγδοη έκδοση), που ετοιμάστηκε από το European Family Business (EFB) και την KPMG και έλαβε στοιχεία από 1.613 στελέχη οικογενειακών επιχειρήσεων από 27 χώρες σε όλη την Ευρώπη. Οι ευρωπαϊκές οικογενειακές επιχειρήσεις ανέφεραν ως κύριες προτεραιότητες τους την καινοτομία, την κατάρτιση και την εκπαίδευση, καθώς και τη διαφοροποίηση, ενώ αναγνώρισαν ως σημαντικές προκλήσεις τον «πόλεμο για απόκτηση ταλέντων», τη μείωση της κερδοφορίας και το αυξημένο εποπτικό περιβάλλον.

Μετά από αρκετά χρόνια βελτίωσης των οικονομικών αποτελεσμάτων, οι επικεφαλής των ευρωπαϊκών οικογενειακών επιχειρήσεων ατενίζουν το μέλλον με αισιοδοξία και αναζητούν νέους τρόπους για να αξιοποιήσουν τη δυναμική της επιτυχίας τους. Από τις επιχειρήσεις που συμμετείχαν στην έρευνα, το 59% ανέφερε αύξηση του κύκλου εργασιών κατά το προηγούμενο έτος, ενώ το 28% ανέφερε πως ο κύκλος εργασιών της επιχείρησης του παρέμεινε σταθερός. Μια από τις βασικές στρατηγικές που αναδείχθηκαν στο δρόμο προς επίτευξη της ανάπτυξης είναι η ενσωμάτωση της καινοτομίας. Το 72% ανέφερε ότι η καινοτομία αποτελεί βασική προτεραιότητα για τα επόμενα 2 χρόνια, μαζί με την εκπαίδευση και την κατάρτιση του εργατικού δυναμικού (64%) και τη διαφοροποίηση (50%). Το 37% των ερωτηθέντων ανέφερε πως αυξήθηκαν οι δραστηριότητες τους στο εξωτερικό τους τελευταίους 12 μήνες. «Ο πόλεμος για απόκτηση ταλέντων» αναδείχθηκε ως η μεγαλύτερη πρόκληση που αντιμετωπίζουν οι οικογενειακές επιχειρήσεις (63% από 53% πέρσι). Άλλες σημαντικές προκλήσεις φέτος ήταν η μείωση της κερδοφορίας (62%), καθώς και το αυξημένο εποπτικό περιβάλλον (60%).

Ο Jonathan Lavender, Global Chairman, KPMG Enterprise & Co-Chair Global KPMG Enterprise Family Business, δήλωσε: «Οι οικογενειακές επιχειρήσεις της Ευρώπης έρχονται αντιμέτωπες με «εμπορικούς πολέμους», γεωπολιτική αβεβαιότητα, φόβους για οικονομική ύφεση, άνοδο του λαϊκισμού, τη συγκυρία του Brexit και την κλιματική κρίση. Πριν από χρόνια, οποιοδήποτε από αυτά τα ζητήματα θα μπορούσε να προκαλέσει από μόνο του οικονομική επιβράδυνση και να οδηγήσει σε επιχειρηματική καθήλωση και απαισιοδοξία. Ωστόσο, παρά τις πολλές προκλήσεις, οι ευρωπαϊκές οικογενειακές επιχειρήσεις ατενίζουν το μέλλον με αισιοδοξία. Ολόκληρη η επιχειρηματική κοινότητα της Ευρώπης δείχνει πως ό,τι και να έρθει μπορεί να το αντιμετωπίσει με αυτοπεποίθηση».

Η διαδοχή είναι μείζον ζήτημα, καθώς οι οικογενειακές επιχειρήσεις σχεδιάζουν το μέλλον

Το ζήτημα της διαδοχής αναμένεται να αποτελέσει ένα κρίσιμο θέμα για τις οικογενειακές επιχειρήσεις σε ολόκληρη την Ευρώπη κατά τα επόμενα 5 με 10 χρόνια. Εκτιμάται ότι US$ 15,4 τρις θα μεταφερθούν στις επόμενες γενιές σε παγκόσμιο επίπεδο μέχρι το 2030· US$ 3,2 τρις αφορούν την Ευρώπη. Στη φετινή έρευνα, το 35% των ερωτηθέντων δήλωσε ότι προτίθεται να μεταβιβάσει την ιδιοκτησία της επιχείρησης στην επόμενη γενιά, ενώ το 33% σχεδιάζει να μεταβιβάσει και τις διοικητικές ευθύνες. Μόνο το 27% ανέφερε ότι προτίθεται να μεταβιβάσει μόνο ευθύνες εποπτείας, αποτυπώνοντας την τάση της προηγούμενης γενιάς για στενή παρακολούθηση της επιχείρησης για ένα χρονικό διάστημα, ακόμα και μετά τη διαδοχή. Ενώ το 84% των ερωτηθέντων δήλωσε πως σήμερα ο Πρόεδρος ή ο Διευθύνων Σύμβουλος της επιχείρησης είναι μέλος της οικογένειας, μόνο το 62% πιστεύει ότι ένα μέλος της οικογένειας θα συνεχίσει να κρατά αυτό το ρόλο μέσα στα επόμενα χρόνια.

«Κάποιες οικογενειακές επιχειρήσεις εξακολουθούν να έχουν επικεφαλής μέλη της οικογένειας, αλλά αυτό ενδεχομένως να αλλάξει στο μέλλον. Οι οικογένειες, όσο περνάει ο καιρός, θα αισθάνονται όλο και περισσότερο πως χρειάζονται εμπειρογνωμοσύνη από εξωτερικούς συνεργάτες, οι οποίοι να είναι σε θέση να βοηθήσουν την επιχείρηση να λειτουργήσει σε ένα περίπλοκο και συνεχώς μεταβαλλόμενο περιβάλλον. Καθώς οι επιχειρήσεις αναπτύσσονται στο σημερινό παγκοσμιοποιημένο και ψηφιακό επιχειρηματικό περιβάλλον, η επιλογή ενός επικεφαλής εκτός της οικογένειας ενδεχομένως να φέρει την εμπειρία, τις δεξιότητες και την ανεξάρτητη προοπτική που χρειάζεται η επιχείρηση σε εκείνο το σημείο για να καινοτομήσει, να αναλάβει στρατηγικούς κινδύνους και να ευημερήσει», ανέφερε ο Tom McGinness, Global Co-leader, KPMG Enterprise Family Business.

Οι ευρωπαϊκές οικογενειακές επιχειρήσεις παραμένουν αφοσιωμένες στο ευρωπαϊκό όραμα

Με την ανάληψη των καθηκόντων της νέας Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, οι οικογενειακές επιχειρήσεις της Ευρώπης αναμένουν να δουν τους πολιτικούς να αναγάγουν το εμπόριο σε ύψιστη προτεραιότητα. Το 35% πιστεύει ότι η βασική προτεραιότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) πρέπει να είναι η ολοκλήρωση της ενιαίας ευρωπαϊκής αγοράς, ενώ το 20% πιστεύει ότι η κύρια προτεραιότητα της ΕΕ πρέπει να είναι η ανάληψη ηγετικού ρόλου στην προώθηση του ελεύθερου εμπορίου. Άλλες προτεινόμενες προτεραιότητες που τέθηκαν από τις ευρωπαϊκές οικογενειακές επιχειρήσεις αφορούν το εκπαιδευτικό σύστημα, που χρειάζεται να προσαρμοστεί ώστε να προετοιμάζει ορθά τους φοιτητές της Ευρώπης για τις μελλοντικές θέσεις εργασίας, την κλιματική αλλαγή και τη δημιουργία εποπτικού πλαισίου για την ψηφιακή οικονομία.

Ο Δημήτρης Βάκης, Διοικητικός Σύμβουλος και επικεφαλής οικογενειακών επιχειρήσεων της KPMG Κύπρου, δήλωσε: «Οι οικογενειακές επιχειρήσεις στην Ευρώπη είναι αισιόδοξες για το μέλλον και αντιμετωπίζουν τη διαδικασία σχεδιασμού της διαδοχής από γενιά σε γενιά ως ορόσημο για την περαιτέρω ανάπτυξη αλλά και επιβίωση της επιχείρησής τους»