Πιέσεις από ακρίβεια, ενέργεια και βασικά αγαθά - Βαρύ το φορτίο των δανείων για επτά στους δέκα

Σχεδόν επτά στα δέκα (66%) νοικοκυριά δυσκολεύονται να ανταπεξέλθουν οικονομικά, από λίγο έως πολύ, με βάση τα εισοδήματά τους, σύμφωνα με την έρευνα καταναλωτικής συμπεριφοράς που διεξήγαγε η Παγκύπρια Ένωση Καταναλωτών και Ποιότητας Ζωής (Π.Ε.Κ.Ποι.Ζω) για το έτος 2026, σε συνεργασία με την εταιρεία Cypronetwork Ltd.

Τα αποτελέσματα της έρευνας παρουσιάστηκαν σε δημοσιογραφική διάσκεψη το πρωί της Μεγάλης Τρίτης, στη Δημοσιογραφική Εστία της Ένωσης Συντακτών Κύπρου, στη Λευκωσία.

Συγκεκριμένα, περίπου ένας στους τρεις πολίτες (34%) δηλώνει ότι το νοικοκυριό του περνά άνετα με το εισόδημα που διαθέτει.

Ταυτόχρονα, σύμφωνα με την έρευνα, το 26% των ερωτηθέντων δηλώνει ότι δυσκολεύεται λίγο, άλλο 25% ότι μόλις καταφέρνει να ανταποκριθεί στις οικονομικές του υποχρεώσεις, το 13% ότι δυσκολεύεται αρκετά, ενώ το 2% αντιμετωπίζει πρόβλημα επιβίωσης.

Όσον αφορά την οικονομική κατάσταση των νοικοκυριών, η έρευνα αναφέρει πως η πλειονότητα των ερωτηθέντων δηλώνει ότι τα εισοδήματά τους παραμένουν σταθερά.

Συγκεκριμένα, δύο στα τρία νοικοκυριά δηλώνουν ότι το εισόδημά τους παρέμεινε σταθερό, με ελαφρά υπεροχή των αυξήσεων έναντι των μειώσεων, υποδηλώνοντας περιορισμένη βελτίωση για ορισμένα νοικοκυριά.

Σύμφωνα με την έρευνα, σχεδόν εννέα στους δέκα καταναλωτές εκτιμούν ότι οι τιμές προϊόντων και υπηρεσιών έχουν αυξηθεί, κυρίως στα τρόφιμα, τα αγαθά πρώτης ανάγκης και το ηλεκτρικό ρεύμα, επιβαρύνοντας τον οικογενειακό προϋπολογισμό. 

Την ίδια ώρα, ένας στους τέσσερις δηλώνει ότι έχει περιορίσει τις μετακινήσεις του λόγω του αυξημένου κόστους καυσίμων, ενώ δύο στα τρία νοικοκυριά καταγράφουν αύξηση στα έξοδα βασικών λογαριασμών, όπως ηλεκτρικό ρεύμα, νερό και τηλεπικοινωνίες.

Αναφορικά με τα δάνεια, η έρευνα σημειώνει πως λίγο περισσότεροι από τέσσερις στους δέκα πολίτες δηλώνουν ότι η οικογένειά τους έχει τραπεζικό δάνειο, ενώ επτά στους δέκα θεωρούν το βάρος του δανείου αρκετά μεγάλο ή πολύ μεγάλο.

Επιπλέον, το 30% των ερωτηθέντων θεωρεί την οικογένειά του υπερχρεωμένη, ενώ τέσσερις στους δέκα δανειολήπτες εκτιμούν ότι μάλλον ή σίγουρα δεν θα μπορέσουν να ανταποκριθούν στις δανειακές υποχρεώσεις τους στο μέλλον.

Όσον αφορά τα σημαντικότερα προβλήματα που απασχολούν την κυπριακή κοινωνία, τα αποτελέσματα της έρευνας αναφέρουν πως στην κορυφή βρίσκεται η αύξηση τιμών αγαθών και υπηρεσιών (63%), ακολουθούμενη από τη διαφθορά (56%) και τις αυξήσεις στην ενέργεια (48%). Σημαντική ανησυχία εκφράζεται επίσης για το έγκλημα και τη βία (29%).

Σε ό,τι αφορά τις αγορές των νοικοκυριών, ένας στους τέσσερις δηλώνει ότι τις έχει μειώσει και ένας στους πέντε ότι τις έχει αυξήσει, τάση που συνεχίζεται τα τελευταία χρόνια λόγω της αύξησης του κόστους ζωής.

Παράλληλα, ένας στους τρεις ερωτηθέντες εκτιμά ότι η πορεία της οικονομίας θα είναι καθοδική τους επόμενους μήνες, ενώ μόλις το 16% εκφράζει θετικές προσδοκίες.

Ωστόσο, σε σύγκριση με προηγούμενα έτη, και ιδίως με το 2025, οι δείκτες εμφανίζονται βελτιωμένοι, υποδηλώνοντας μια πιο συγκρατημένη αλλά σταδιακά θετικότερη αντίληψη για την οικονομική προοπτική της χώρας.

Στην έρευνα, οι πολίτες αξιολόγησαν στοιχεία όπως διαφάνεια, ανταπόκριση των κρατικών υπηρεσιών, ίση μεταχείριση και ισονομία.

Όπως σημειώνεται, οι συγκεκριμένοι δείκτες καταγράφουν έντονα αρνητική αξιολόγηση (63%-75%) και δείχνουν υψηλή δυσαρέσκεια προς τη λειτουργία του κράτους.

Στην έρευνα, εμφανίζουν αρνητική εικόνα οι δείκτες για αποταμίευση, επενδύσεις και αγορά κατοικίας, δείχνοντας ότι οι οικονομικές πιέσεις περιορίζουν τη δυνατότητα των νοικοκυριών να προγραμματίσουν μεγάλες και μακροπρόθεσμες οικονομικές αποφάσεις.

«Επτά στους δέκα δεν γνωρίζουν τα δικαιώματά τους ως καταναλωτές», είπε κατά την παρουσίαση της έρευνας ο Εκτελεστικός Πρόεδρος του Ομίλου Cypronetwork, Χρίστος Μιχαηλίδης.

Ανέφερε επίσης πως σύμφωνα με την έρευνα, οι καταναλωτές θα λάβουν σοβαρά υπόψη τις θέσεις των κομμάτων σε θέματα ακρίβειας και προστασίας του καταναλωτή, ενόψει των επερχόμενων Βουλευτικών Εκλογών.

«Μέσα από αυτήν την έρευνα, ο κάθε πολίτης, ο κάθε καταναλωτής, ο κάθε ερωτώμενος, είδε τον εαυτό του μέσα στον καθρέφτη», σημείωσε ο Πρόεδρος της Π.Ε.Κ.Ποι.Ζω, Δρ Λουκάς Αριστοδήμου.

«Όταν λέει ο καταναλωτής ότι δεν είναι ικανοποιημένος από τη συμπεριφορά του κράτους και γενικά των θεσμών, σημαίνει ότι κατανοεί τι είναι η ποιότητα ζωής», πρόσθεσε.

Ο κ. Αριστοδήμου σημείωσε πως ο καταναλωτής δείχνει μέσα από τις απαντήσεις του μια γενική απογοήτευση.

«Εμείς θέλουμε να μπορέσουμε να βοηθήσουμε τον καταναλωτή να ανταποκριθεί πιο θετικά και με μεγαλύτερη ευχαρίστηση και ικανοποίηση. Εμείς θέλουμε ευτυχισμένους ανθρώπους, άρα και οι θεσμοί έχουν υποχρεώσεις», ανέφερε καταληκτικά. 

«Θα αξιολογήσουμε τα αποτελέσματα και να είστε σίγουροι πως όπου μπορούμε να κάνουμε βελτιώσεις θα γίνουν, τόσο όσον αφορά την ενημέρωση όπως και την προστασία», ανέφερε η προϊστάμενη του Κλάδου Ανταγωνισμού της Υπηρεσίας Προστασίας Καταναλωτή, Αλίκη Ιορδάνου, η οποία παρευρέθηκε στην παρουσίαση των αποτελεσμάτων της έρευνας της Π.Ε.Κ.Ποι.Ζω.

Σε σχέση με τα θέματα διαφάνειας και αισχροκέρδειας, η κ. Ιορδάνου υπογράμμισε πως η Υπηρεσία Προστασίας Καταναλωτή «κάνει πάρα πολλά για να διασφαλίσει τον ανταγωνισμό και να διασφαλίσει ότι οι αγορές κινούνται σωστά, προς όφελος του καταναλωτή».

Η έρευνα της Παγκύπριας Ένωσης Καταναλωτών και Ποιότητας Ζωής διεξήχθη με προσωπικές τηλεφωνικές συνεντεύξεις σε αντιπροσωπευτικό δείγμα 1.000 ατόμων από 16 Φεβρουαρίου έως 9 Μαρτίου 2026.

Πηγή: ΚΥΠΕ

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Πασχαλινό τραπέζι: Στα €186 το κόστος για 8 άτομα - Πού καταγράφονται οι μεγαλύτερες αυξήσεις