Οι μεγάλες αμερικανικές εταιρείες τεχνολογίας κυριαρχούν στον παγκόσμιο τομέα του cloud-computing και η Ευρώπη έχει δεθεί στο άρμα τους

Μπορεί να ακούγεται απίστευτο, ακόμη και τρελό. Αλλά είναι ένα σενάριο που έχει συζητηθεί σοβαρά στον τεχνολογικό κλάδο και στους κύκλους πολιτικής της Ευρώπης τους τελευταίους μήνες: να γύριζε ο Ντόναλντ Τραμπ έναν διακόπτη και να έκλεινε το διαδίκτυο της ΕΕ. Και είναι κάτι που ευλόγως προβληματίζει, καθώς οι εντάσεις με την Ουάσινγκτον έχουν κλιμακωθεί και έχουν έρθει στο προσκήνιο ανησυχίες σχετικά με την εξάρτηση της ΕΕ από την αμερικανική τεχνολογία.

Οι ανησυχίες εδράζονται στο γεγονός ότι μόνο τρεις αμερικανικοί γίγαντες – η Google, η Microsoft και η Amazon – παρέχουν το 70% της υποδομής cloud-computing της Ευρώπης, το πλαίσιο από το οποίο εξαρτώνται πολλές διαδικτυακές υπηρεσίες.

Και ορισμένοι αμφισβητούν εάν ένας απρόβλεπτος αμερικανός ηγέτης θα οπλίσει την κατάσταση εάν οι σχέσεις επιδεινωθούν σοβαρά – για παράδειγμα, διατάζοντας αυτές τις εταιρείες να κλείσουν τις υπηρεσίες τους στην Ευρώπη.

«Τα κρίσιμα δεδομένα θα γίνουν απρόσιτα, οι ιστότοποι θα σκοτεινιάσουν και βασικές κρατικές υπηρεσίες, όπως τα συστήματα πληροφορικής των νοσοκομείων, θα βυθιστούν στο χάος», είπε στο BBC ο Ρόμπιν Μπέρτζον, ειδικός στην ψηφιακή διακυβέρνηση που συμβουλεύει τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής της ΕΕ.

Πιστεύει ότι οι ανησυχίες για ένα λεγόμενο «kill switch» των ΗΠΑ πρέπει να ληφθούν σοβαρά υπόψη. «Είναι δύσκολο να πούμε σε πόσα προβλήματα θα βρεθούμε».

Η Microsoft, η Google και η Amazon λένε ότι προσφέρουν «κυρίαρχες» λύσεις cloud computing που προστατεύουν τα δεδομένα των πελατών της ΕΕ και θα απέτρεπαν ποτέ ένα τέτοιο σενάριο.

Υπαρκτές ανησυχίες

Στην πραγματικότητα, υπήρχαν πάντα ανησυχίες για την έλλειψη «ψηφιακής κυριαρχίας» στην Ευρώπη, όπου οι αμερικανικές εταιρείες όχι μόνο κυριαρχούν στην αγορά cloud computing, αλλά και στο υλικό, το δορυφορικό διαδίκτυο και τώρα την τεχνητή νοημοσύνη.

Ακόμα και τα κύρια λειτουργικά συστήματα κινητής τηλεφωνίας της περιοχής – Apple και Android – και τα δίκτυα πληρωμών – Mastercard και Visa – είναι αμερικανικά.

Αυτοί οι φόβοι έγιναν επιτακτικοί τον Μάιο, όταν αποκαλύφθηκε ότι ο ανώτατος εισαγγελέας στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο (ΔΠΔ) με έδρα την Ολλανδία Καρίμ Καν είχε χάσει την πρόσβαση στον λογαριασμό email του Microsoft Outlook μετά τις κυρώσεις που του επιβλήθηκαν από τον Λευκό Οίκο.

Η Microsoft λέει ότι ποτέ δεν έπαυσε ή ανέστειλε τις υπηρεσίες της προς το ΔΠΔ, αν και ήταν σε επαφή με το ΔΠΔ «καθ’ όλη τη διάρκεια της διαδικασίας που οδήγησε στην αποσύνδεση».

Από τότε, η ψηφιακή κυριαρχία έχει εκτοξευθεί στην ατζέντα στις Βρυξέλλες, ενώ ορισμένοι δημόσιοι φορείς αναζητούν ήδη εναλλακτικές λύσεις σε σχέση με τους αμερικανικούς παρόχους.

Είναι όμως ρεαλιστικό η ΕΕ να μπορέσει να απογαλακτιστεί από την αμερικανική τεχνολογία;

Η ψηφιακή κυριαρχία ορίζεται χαλαρά ως η ικανότητα ενός διοικητικού οργάνου να ελέγχει τα συστήματα δεδομένων και τεχνολογίας εντός των συνόρων του.

Έλλειψη εναλλακτικών λύσεων

Ένα πρόβλημα που αντιμετωπίζουν όσοι την επιδιώκουν είναι η έλλειψη συγκρίσιμων εναλλακτικών λύσεων.

Η Ευρώπη έχει τους δικούς της παρόχους στο cloud computing. Ωστόσο, αντιπροσωπεύουν ένα κλάσμα της αγοράς και δεν έχουν την ίδια κλίμακα ή εύρος δυνατοτήτων.

Ομοίως, εναλλακτικές λύσεις ανοιχτού κώδικα είναι διαθέσιμες για κοινά πακέτα λογισμικού όπως το Office και τα Windows, αλλά ενώ οι υποστηρικτές λένε ότι είναι πιο διαφανείς και προσβάσιμες, καμία δεν είναι τόσο ολοκληρωμένη ή γνωστή.

Όμως, ενώ η μετάβαση σε εναλλακτικές λύσεις κυρίαρχων τεχνολογιών δεν θα «συνέβαινε από τη μια μέρα στην άλλη», είναι «μύθος» να πιστεύουμε ότι δεν είναι δυνατή, είπε στο BBC ο Ντάριο Μάιστο, ανώτερος αναλυτής που καλύπτει την ψηφιακή κυριαρχία στην παγκόσμια εταιρεία συμβούλων επιχειρήσεων Forrester.

Ο Μπέντζαμιν Ρεβκολέβσι, επικεφαλής της OVHCloud, λέει στο BBC ότι εταιρείες όπως η δική του είναι έτοιμες να ανταποκριθούν στις ανάγκες κυριαρχίας των δημόσιων και ιδιωτικών οργανισμών στην Ευρώπη.

Ωστόσο, η Microsoft, η Amazon και η Google υποστηρίζουν ότι ήδη προσφέρουν λύσεις που αντιμετωπίζουν ανησυχίες σχετικά με την ψηφιακή κυριαρχία, αποθηκεύοντας δεδομένα σε διακομιστές στη χώρα ή την περιοχή των πελατών, όχι στις ΗΠΑ.

Η Google είπε στο BBC ότι συνεργάζεται επίσης με αξιόπιστους τοπικούς προμηθευτές της ΕΕ, όπως η T-Systems, παρέχοντάς τους τον έλεγχο της κρυπτογράφησης των δεδομένων των πελατών και δίνοντας στους πελάτες «τεχνικό βέτο στα δεδομένα τους».

Εν τω μεταξύ, ο πρόεδρος της Microsoft, Μπραντ Σμιθ, έχει υποσχεθεί ότι η εταιρεία θα κινηθεί νομικά σε περίπτωση «εξαιρετικά απίθανης» περίπτωσης που η κυβέρνηση των ΗΠΑ της δώσει εντολή να αναστείλει τις υπηρεσίες και ότι θα συμπεριλάβει σχετική ρήτρα στις ευρωπαϊκές συμβάσεις.

Ο Ζακ Μέγιερς, από το think tank Centre on Regulation in Europe (CERRE) με έδρα τις Βρυξέλλες, λέει ότι μπορεί να έχει νόημα για την Ευρώπη να αναπτύξει το δικό της περιορισμένο κυρίαρχο cloud για την προστασία κρίσιμων κυβερνητικών δεδομένων.

Αλλά προσθέτει ότι είναι μη ρεαλιστικό να προσπαθήσουμε να «απομακρύνουμε τους Αμερικανούς από την αλυσίδα εφοδιασμού ή να διασφαλίσουμε ότι υπάρχουν Ευρωπαίοι στην αλυσίδα εφοδιασμού σε κάθε σημείο».

Ο Μέγιερς πιστεύει ότι η Ευρώπη θα πρέπει να επικεντρωθεί σε τομείς τεχνολογίας όπου θα μπορούσε να αποκτήσει πλεονέκτημα.

Πού κατευθύνεται η ατζέντα της ψηφιακής κυριαρχίας

Κάποιοι πιστεύουν ότι τίποτα δεν θα αλλάξει, εκτός αν η Ευρώπη θεσπίσει νέους κανονισμούς που θα αναγκάζουν τους περιφερειακούς οργανισμούς και τις κυβερνήσεις να αγοράζουν τοπική τεχνολογία. Αλλά σύμφωνα με τον Μπέρτζον, η ΕΕ καθυστερεί.

Ο Ματίας Μπάουερ, διευθυντής του Ευρωπαϊκού Κέντρου Διεθνούς Πολιτικής Οικονομίας, πιστεύει ότι ο στόχος θα πρέπει να είναι η ανάπτυξη του τεχνολογικού τομέα της Ευρώπης, ώστε να μπορεί να ανταγωνιστεί τις ΗΠΑ και την Κίνα.

«Είναι πολύ πιο δύσκολο για μια εταιρεία τεχνολογίας με έδρα την ΕΕ να επεκταθεί σε ολόκληρο το μπλοκ από ό,τι θα ήταν για την ίδια εταιρεία στις ΗΠΑ», θεωρεί ο Μπάουερ.

Όσο για τη θεωρία ότι ο Τραμπ μπορεί να ενεργοποιήσει έναν «διακόπτη» και να απενεργοποιήσει το διαδίκτυο της Ευρώπης, είναι ιδιαίτερα επιφυλακτικός.

Ωστόσο, ο Μάιστο προειδοποιεί ότι οι οργανισμοί πρέπει να λάβουν σοβαρά υπόψη το ρίσκο, όσο μακρινό κι αν είναι.

Πηγή: ot.gr

Διαβάστε επίσης: Σε «αναμμένα κάρβουνα» παραμένουν οι εμπορικοί εταίροι των ΗΠΑ